مزار جوی هرهر، قبرستانی است قدیمی که در دلِ محله جوی هرهر واقع شده است و ریشه در قرنها دارد. این مزار بر خلاف نامش که جوی هرهر بوده است قرنها قبل از احداث جوی هرهر نیز وجود داشته است و نام آن فقط «مزار» بوده است.
چون مزارِ بزرگ و متداول شهر بوده است .در گذشته نیز پارک وحشی بافقی و بخشی از خیابان مهدی تا جاییکه مدرسه شهید مطهری قرار دارد جزءاین مزار بوده است اما در دهه های اخیر با احداث یک خیابان فرعی این مزار به دو قسمت تقسیم شده و با حصار کشی آجری از بقیه محله جدا شده است. مساحت تقریبی این مزار در حال حاضر ۵۲ هزار متر مربع است.
گفتنی است در این مزار سنگ قبر هایی از دوره صفویه تا عصر حاضر به صورت لوحه ای و صندوقی وجود دارد و بقایای ۵ آرامگاه خصوصی نیز باقی مانده است اما بقیه عناصر وابسته به مزار مثل غسالخانه از بین رفته است.
و اما یکی از شخصیت های برجسته مدفون در این قبرستان، بانویی است مشهور به زن استاد اشرف آهنگر که در جهان تشیع ضرب المثل در خواندن زیارت عاشورا بود. آرامگاه وی در سمت راست قسمت ورودی مزار و تقریباً در جلوی انبار شهداری واقع شده است. بر روی مزار این بانو صفه ای درست شده است و بر روی قبر هم پوششی فلزی با پارچه سبز پوشانده شده است .این بانو بیش از یک قرن است که در این مزار آرمیده است و در کتاب مفاتیح الجنان نیز به عنوان کسی که الگو و نمونه در خواندن زیارت عاشورا بوده معرفی گردیده است.
اهالی محل در مورد وی چنین می گویند : « بزرگترین آرزوی این زن زیارت مرقد مطهر امام حسین (ع) بوده است. اما چون وسع مالی نداشته که به کربلا برود از بزرگی می پرسد که این آرزوی من است پس چه کنم ؟آن شخص می گوید زیارت عاشورا بخوان . پس او هر شب تا زمان فوت به به پشت بام خانه اش می رفت، رو به سوی قبله می نشست و و نماز و زیارت عاشورا می خواند. پس از وفات نیز در شب اول قبر ، سه بار امام حسین به زیارت وی می آیند و به برکت وجود این خانم و بنا به خواست امام حسین ، عذاب از کلیه کسانی که در این مزار خفته اند، برداشته می شود.
مأخذ : مظلومترین مزار یزد ،مزار جوی هرهر از حبیب مهرنیا _ آرشیو پایگاه میراث فرهنگی شهر یزد .
در هفته آینده به معرفی دیگر شخصیت های مدفون در این مزار پرداخته خواهد شد.
