هنرمند سنگتراشی مهریزی که برای اولین بار، ۷۵ سال، پیش به درخواست "سید محمد وزیری" متولی مسجد جامع کبیر شهر یزد، زمین خاکی مسجد را سنگ‌فرش کرده، این روزها دوباره به این مسجد بازگشته تا سازه‌هایش را تعمیر کند.
به گزارش روابط عمومی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان یزد: این هنرمند با آموزش و انتقال هنر سنگ تراشی به فرزند و نوه، خود سعی در حفظ این میراث خانوادگی و اجدادی نموده است و هم اکنون با کمک آنها در حال تعمیر سنگ فرش مسجد جامع کبیر یزد می باشد.
مکان‌های زیادی نظیر سنگ های حناسایی مازاری در طول سالهای گذشته به دست این هنرمند مهریزی با سنگ آراسته شده است و اکنون میراث فرهنگی یزد به منظور تداوم و حمایت این هنر ، از پیرمرد ۹۰ ساله پس از گذشت سالها، برای مرمت دست سازه‌های خود در مسجد جامع یزد دعوت نموده است.
هنر سنگ تراشی، هنری سخت و اما میراثی ارزنده است که آموزش آن می تواند راهی مناسب برای احیا و زنده ماندن این هنر باشد. در این هنر برای تولید فرآورده های سنگی پس از استخراج سنگ از معدن با استفاده از اره های دو سر اقدام به برش آن به قطعات کوچک کرده و پس از حمل آن به کارگاه های سنگتراشی بر اساس نقشه آن را می تراشند سپس توسط دستگاه تراش سنگ را به شکل اصلی و مورد نظر در می‌آورند.آخرین مرحله تولید سوهان کاری است که پس از این عمل محصول به صورت مطلوب در می‌آید و به منظور ایجاد نقوش مختلف در فرآورده های سنگی پس از سوهان کاری آن را در اختیار قلمزن قرار می‌دهند و قلمزن تصویر مورد سفارش را با استفاده از قلم های آهنی روی سنگ های سخت حکاکی می‌کند. صنعت سنگ تراشی از دیرباز بوده وهست و انواع و اقسام آن در طول تاریخ به خوبی مشاهده می شود.
این هنر بصورت مجسمه های قدیمی، ستون های سنتی ، سنگ نوشته های قدیمی، کتیبه ها و طراحی های باستانی و سنگ های تراشیده شده معماری های قدیم و غیره و همچنین به شکل سنگ آسیاب های آبی، اعم از آسیاب های گندم یا روغن کشی ها وجود دارد و هم اکنون به سنگ های مازاری ها یا همان حناسائی ها و سنگ های ارده ریزی محدود می شود.
اهمیت این هنر سخت، اما زیبا، به سنتی بودن آن است و هرگز دستگاه نمی‌تواند در این صنعت جایگزین سازه‌های دست‌ساز شود .
گفتنی است هنر سنگتراشی به شماره ثبتی ۱۳۰۸ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.
